Selalu : Sabé
Biasanya : Biasajih
Sering : Kayém
Kadang-kadang : Meujan-jan
Jarang : Jareuëng
Tidak pernah : H‘an tom
Kadang : Meujan
Year / 2008
Kata-kata dan Ungkapan Pokok
Berikut adalah kata-kata dan ungkapan pokok dalam bahasa Aceh.
Kosa Kata
Ya : Nyo
Tidak : H‘an
Ada : Na
Tidak ada : Hana
Sudah : Ka
Belum : Goh, Goh lom
Hampir : Karap
Jangan : Bèk
Lagi : Lom
Saja : Mantong
Angka/Bilangan
Berikut adalah angka/bilangan dalam bahasa Aceh:
Nol : Ot, Noi
Satu : Sa
Dua : Duwa
Tiga : Lhèë
Empat : Peuët
Lima : Limong
Enam : Nam
Tujuh : Tujôh
Delapan : Lapan
Sembilan : Sikureuëng
Kata Tunjuk
Berikut adalah kata tunjuk dalam bahasa Aceh:
Ini : Nyoë
Itu : Nyan, Jéh
Sini : Sinoë, Nyoë pat
Situ : Sinan, Nyan pat
Sana : Sidéh, Jéh pat
Ke sini : Keunoë
Ke situ : Keunan
Ke sana : Keudéh
Kata Tanya
Apa : Peuë, Puë (menurut dialek)
Siapa : Soë
Berapa : Padum, Padit, Padup (menurut dialek)
Kenapa : Pakon, Peuë Jeuët (menurut dialek)
Kapan : Pajan
Mana : Toh, Siré(menurut dialek)
Ke mana : Ho
Di mana : Pat
Dari mana : Panè
Bagaimana : Pakri
Hubungan Bahasa Aceh dengan Bahasa Melayu (4)
PENAMBAHAN BUNYI
1. Huruf /rK/ disisipi bunyi /eu/
Contoh:
| Bahasa Melayu | Bahasa Aceh |
| Harga | Hareuga |
| Harta | Hareuta |
| Kursi | Kureusi |
| Perlu | Peureulèë |
| Serta | Seureuta |
PENGHILANGAN BUNYI
1. Bunyi /a/ hilang.
Contoh:
| Bahasa Melayu | Bahasa Aceh | |
| Dialek 1 | Dialek 2 | |
| Bahasa | Bahsa | Basa |
| Bahawa | Bahwa | Bawa |
| Cahaya | Cahya | Caya |
| Pahala | Pahla | Pala |
| Sahabat | Sahbat | Sabat |
Hubungan Bahasa Aceh dengan Bahasa Melayu (3)
BUNYI MATI
1. Bunyi /d/ menghilang.
Contoh:
| Bahasa Melayu | Bahasa Aceh |
| Diam | Iëm |
2. Bunyi /f/ menjadi /ph/ (bila terletak di awal dan di tengah)
Contoh:
| Bahasa Melayu | Bahasa Aceh |
| Faham* | Pham |
| Fana* | Phana |
| Sifat* | Sipheuët |
3. Bunyi /f/ menjadi /h/ (bila terletak di akhir)
Contoh:
| Bahasa Melayu | Bahasa Aceh |
| Alif* | Aléh |
| Dhaif* | La‘èh |
| Insaf* | Inseuëh |
| Maaf* | Meu’ah |
Hubungan Bahasa Aceh dengan Bahasa Melayu (2)
BUNYI RANGKAP (DIFTONG)
1. Huruf /ia/ menjadi /ië/
Contoh:
| Bahasa Melayu | Bahasa Aceh |
| Diam | Iëm |
| Durian | Driën |
| Ketiak | Geutiëk |
| Kiat | Kiët |
| Nias | Niëh |
| Niat* | Niët |
| Tamiang | Teumiëng |
| Tiap | Tiëp |
| Wasiat* | Wasiët |
| Kecuali | |
| Biar | Biyeuë |
| Ikhtiar* | Ékeutieuë |
2. Huruf /iu/ menjadi /ô/
Contoh:
| Bahasa Melayu | Bahasa Aceh |
| Cium | Côm |
Hubungan Bahasa Aceh Dengan Bahasa Melayu
Untuk bentuk pdf silakan unduh di Docstoc.
BUNYI HIDUP
1. Bunyi /a/ menjadi /euë/
Contoh:
| Bahasa Melayu | Bahasa Aceh |
| Akhiran | |
| Akar | Ukheuë |
| Biar | Biyeuë |
| Bilal* | Bileuë |
| Halal* | Haleuë |
| Ikhtiar* | Ékeutieuë |
| Layar | Layeuë |
| Pagar | Pageuë |
| Tawar | Tabeuë |
| Tengahan | |
| Bilang | Bileuëng |
| Dahan | Dheuën |
| Empat | Peuët |
| Heran | Hireuën |
| Hutan | Uteuën |
| Limpan | Limpeuën |
| Orang | Ureuëng |
| Papan | Papeuën |
| Pedang | Peudeuëng |
| Pelepah | Peuleupeuëk |
| Sifat* | Sipheuët |
| Tulang | Tuleuëng |
| Udang | Udeuëng |
Makanan
BUAH-BUAHAN = BOH KAYÈË
Buah apa yang paling kamu suka?
Boh peuë nyang paléng kagalak?
Saya paling suka buah jambu.
Lôn paléng galak boh jambèë.
Kalau kamu buah apa?
Meunyo kah boh peuë?
Kalau saya buah pepaya.
Meunyo lôn boh peuték.
Eh, kau petik mangga dulu!
Hay, kapot boh mamplam lèë!
Portal Belajar Bahasa Aceh 